प्राचीन/मध्ययुगीन उल्लेख कमी असून, पिंपळगाव (महादेव) हा परिसर परंपरागतरीत्या शेतीवर अवलंबून होता. आसपासच्या भागात ऐतिहासिकदृष्ट्या मराठा-काळापासून नागरी व ग्रामस्थ जीवनाचा रुज दिसतो.
ग्रामपंचायत — संचलन, जबाबदाऱ्या आणि स्थानिक प्रशासन
स्थानिक पातळीवरील ग्रामपंचायत कामांमधून त्यांचा कारकीर्द सुरू झाली.भारतातील ग्रामविकास व्यवस्थेमध्ये ग्रामपंचायत ही गावपातळीवरील महत्त्वाची स्थानिक स्वराज्य संस्था आहे. गावाच्या विकासासाठी, स्वच्छतेसाठी आणि नागरिकांच्या मूलभूत गरजा पूर्ण करण्यासाठी ग्रामपंचायत अनेक जबाबदाऱ्या पार पाडते.
ग्रामपंचायतीच्या प्रमुख जबाबदाऱ्या
१. गावाची स्वच्छता व आरोग्य
गावातील रस्ते, गटारे आणि सार्वजनिक ठिकाणांची स्वच्छता राखणे
कचरा व्यवस्थापन करणे
पिण्याच्या पाण्याची स्वच्छ व्यवस्था ठेवणे
रोगराई पसरू नये यासाठी उपाययोजना करणे
२. पाणीपुरवठा व्यवस्था
गावात नियमित पाणीपुरवठा करणे
विहिरी, हातपंप आणि जलसाठ्यांची देखभाल करणे
पाणीटंचाईच्या काळात विशेष उपाययोजना करणे
३. रस्ते व वीज सुविधा
गावातील रस्ते बांधणे व दुरुस्ती करणे
सार्वजनिक दिव्यांची व्यवस्था ठेवणे
अंतर्गत गल्ल्या व सार्वजनिक ठिकाणांची देखभाल करणे
४. जन्म-मृत्यू नोंदणी
गावातील जन्म आणि मृत्यूची नोंद ठेवणे
नागरिकांना प्रमाणपत्रे उपलब्ध करून देणे
५. शिक्षण व सामाजिक विकास
शाळांच्या विकासासाठी मदत करणे
प्रौढ शिक्षण, महिला बचत गट, युवक मंडळ यांना प्रोत्साहन देणे
सामाजिक ऐक्य व जनजागृती कार्यक्रम आयोजित करणे
६. शासकीय योजना राबविणे
केंद्र व राज्य शासनाच्या योजना गावात पोहोचवणे
घरकुल, शौचालय, रोजगार हमी, जलजीवन मिशन यांसारख्या योजना राबवणे
लाभार्थ्यांची निवड करणे
७. कर व आर्थिक व्यवस्थापन
घरपट्टी, पाणीपट्टी इत्यादी कर वसूल करणे
ग्रामपंचायतीचा निधी योग्य प्रकारे वापरणे
गावाच्या विकासासाठी अंदाजपत्रक तयार करणे
८. ग्रामसभा आयोजित करणे
ग्रामसभेचे आयोजन करणे
गावकऱ्यांच्या समस्या ऐकून निर्णय घेणे
विकास कामांना मंजुरी देणे
९. पर्यावरण संरक्षण
वृक्षारोपण करणे
जलसंधारण व पाणी बचतीचे उपक्रम राबवणे
प्लास्टिक बंदी आणि स्वच्छता अभियान राबवणे
१०. गाव विकास नियोजन
गावाचा विकास आराखडा तयार करणे
सार्वजनिक बांधकामे व सुविधा निर्माण करणे
गावाला आदर्श गाव बनवण्यासाठी उपक्रम राबवणे
निष्कर्ष
ग्रामपंचायत ही गावाच्या विकासाचा मुख्य आधार आहे.
लोकसंख्या, समाजरचना व सांगाडा आकडे
2011 च्या जनगणनेनुसार, पिंपळगाव (महादेव) ची लोकसंख्या 3303, घरांची संख्या 610 आहे. लिंग गुणोत्तर, बालसंख्या व समाजवर्ग यांचे तपशील उपलब्ध आहेत . स्वतःची ग्रामपंचायत आहे. स्थानिक विकासकामे, रस्ते, पाणीपुरवठा, शाळा व इतर सुविधा ग्रामपंचायतीतून नियोजित व अंमलात आणल्या जातात.
शिक्षण आणि संस्था
जिल्हा परिषद शाळा पिंपळगाव महादेव ही गावातील विद्यार्थ्यांसाठी शिक्षणाचे महत्त्वपूर्ण केंद्र आहे. या शाळेमुळे पिंपळगाव महादेव परिसरातील विद्यार्थ्यांना गावातच दर्जेदार शिक्षणाची सुविधा उपलब्ध झाली आहे. इयत्ता पहिलीपासून दहावीपर्यंत शिक्षणाची व्यवस्था असल्यामुळे विद्यार्थ्यांना पुढील शिक्षणासाठी दूर जावे लागत नाही.
शाळेमध्ये विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी आवश्यक असलेल्या विविध सुविधा उपलब्ध आहेत. प्रशस्त व हवेशीर वर्गखोल्या, स्वच्छ पिण्याच्या पाण्याची व्यवस्था, मुला-मुलींसाठी स्वतंत्र स्वच्छतागृहे आणि सुरक्षित शालेय परिसर यामुळे विद्यार्थ्यांना चांगले शैक्षणिक वातावरण मिळते. शाळेत वाचनासाठी ग्रंथालयाची सुविधा असून विद्यार्थ्यांमध्ये वाचनाची आवड निर्माण केली जाते. तसेच संगणक शिक्षणाची सुविधा उपलब्ध करून आधुनिक शिक्षणावर भर दिला जात आहे.
विद्यार्थ्यांच्या आरोग्याची काळजी घेण्यासाठी मध्यान्ह भोजन योजना प्रभावीपणे राबवली जाते. विद्यार्थ्यांना पौष्टिक आहार मिळाल्यामुळे त्यांच्या आरोग्याबरोबरच शिक्षणातही प्रगती होत आहे. शाळेमध्ये खेळाचे साहित्य, क्रीडांगण आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांची सुविधा उपलब्ध असल्यामुळे विद्यार्थ्यांच्या कला व क्रीडा गुणांना प्रोत्साहन मिळते.
शाळेतील शिक्षकवर्ग अनुभवी व कर्तव्यदक्ष असून विद्यार्थ्यांना गुणवत्तापूर्ण शिक्षण देण्यासाठी सातत्याने प्रयत्न करतात. विविध शैक्षणिक उपक्रम, विज्ञान प्रदर्शन, सांस्कृतिक कार्यक्रम, वृक्षारोपण, स्वच्छता अभियान आणि स्पर्धा परीक्षा मार्गदर्शन यांसारखे उपक्रम नियमित राबवले जातात. त्यामुळे विद्यार्थ्यांमध्ये आत्मविश्वास, शिस्त आणि सामाजिक जाणीव निर्माण होत आहे.
गावातील पालक, ग्रामपंचायत आणि शाळा व्यवस्थापन समिती यांच्या सहकार्यामुळे शाळेचा विकास सातत्याने होत आहे. शिक्षणासोबतच संस्कार, स्वच्छता, पर्यावरण संरक्षण आणि सामाजिक मूल्ये विद्यार्थ्यांमध्ये रुजवण्याचे कार्य ही शाळा करत आहे. त्यामुळे पिंपळगाव महादेव येथील जिल्हा परिषद शाळा ही गावाचा अभिमान बनली आहे
आरोग्य, पायाभूत सुविधा आणि संपर्क
गावामध्ये आरोग्य उपकेंद्र असून तेथे आरोग्याच्या तपासणी केली जाते तसेच आरोग्य उपकेंद्रामध्ये डिलिव्हरीची सुद्धा व्यवस्था केलेली आहे ,गावातील जनतेस शुद्धपिण्याचा पाणीपुरवठा करण्यासठी आरो फिल्टर प्लन बसविण्यात आला आहे ५रु ला २० लिटर पाणी दिले जाते व उन्हाळ्यामध्ये १० रु ला थंड २० लिटर पाणी दिले जाते .तसेच ६१० कुटुब ला ओला व सुखा कचरा गोळा करण्यासठी सर्व कुटुब ला २ dust बिन देण्यात आलेल्या आहेत तसेच गावामध्ये दरोरोज घंटा गाडी फिरवली जाते व कचरा जमा केला जातो
धार्मिक-सांस्कृतिक जीवन आणि उत्सव
गावामध्ये महदेव मंदिर असून येथे दररोज सकाळी 7 वाजता गावतील भाविक एकत्र येऊन आरती करतात ,तसेच गावातील विकास व कामाबद्ल चर्चा करतात दर सोमवारी हजारो भाविक दर्शन साठी येतात